seksuele-problemen.nl
Menu
 

Ben ik vruchtbaar na de geboorte?
Moet ik direct na de geboorte van mijn kind weer gaan werken?

Hoe begint de geboorte?
Hoe verloopt de geboorte?
Wat is de nageboorte?
Wat wordt er met de baby gedaan direct na de geboorte?
Verlopen alle bevallingen vlekkeloos?
Een baby: wat nu?

bevalling

Hoe staat het met de seks na de geboorte?
Dat hangt van enkele zaken af. Er is namelijk een zorgplicht ontstaan voor een kleine baby die is het begin om de 2-3 uur melk moet drinken (ook 's nachts). Of het nu flesvoeding of borstvoeding is, maakt niet veel uit: het blijft erg vermoeiend. De vermoeidheid staat de seks in de weg.
Daarnaast kunnen er tijdens de geboorte wonden zijn ontstaan die erg veel pijn doen bij aanraking. In dat geval zal moeten worden gewacht tot alles weer genezen is. Dit kan weken tot maanden duren.
In de eerste paar weken na de bevalling kan de vagina droog zijn, wat voor pijn tijdens de seks zorgt. Dit kan verholpen worden door glijmiddel te gebruiken.
Sommige vrouwen hebben na de geboorte een postpartum depressie. Dit is niet bevorderlijk voor de seks en ook niet voor de gezondheid van de vrouw. Verlichten van haar taken (samen de baby opvoeden) en het verminderen van het aantal mensen om de vrouw heen (erg betrokken moeders/oma's of andere familie die voor drukte zorgt voorlopig naar huis sturen). Als de depressie te zeer uit de pan dreigt te lopen, een arts inschakelen.
Meestal hebben de partners na ongeveer 3 maanden weer volwaardige seks.

Ben ik vruchtbaar na de geboorte?
Er zijn artsen die beweren dat na de geboorte, tijdens de borstvoeding van de baby de vrouw onvruchtbaar is gedurende enkele weken. Theoretisch klopt dit. Ik zou hier echter niet op rekenen. Er zijn meerder vrouwen zwanger geworden doordat ze dachten nog binnen die onvruchtbare periode te zitten. Condoom gebruik of een ander anticonceptiemiddel is een slimme keuze om niet direct weer zwanger te worden.
Er bestaat ook anticonceptie in pilvorm die gebruikt kan worden na de bevalling tijdens de borstvoeding.

Moet ik direct na de geboorte van mijn kind weer gaan werken?
Nee. Volgens de ziektewet heeft iedere vrouw 16 weken zwangerschapsverlof. Deze mag genomen worden vanaf 6 weken voor het uitgerekende datum van de bevalling. Komt de baby eerder op de wereld, dan gaat die tijd van het zwangerschapsverlof af. Is het later, dan wordt het er bij opgeteld.

Hoe begint de geboorte?
Na ongeveer 9 maanden (40 weken) ontstaan samentrekkingen van de baarmoeder (Braxton-Hicks-contracties). Dit zijn nog geen weeen. Hierdoor wordt de baarmoederhals (cevix) week (minder hard). De opening naar de baarmoeder komt meer in het midden van de vagina te staan (meestal staat deze of naar onder of naar boven gekeerd).
Na enige dagen/weken worden de samentrekkingen weeen (pijn in de buik en rug, soms uitstralend naar de bovenbenen). De baarmoedermond gaat verstrijken en ontsluiten (gaat open staan. Dit alles onder invloed van prostaglandines (hormonen)).
Aanwijzingen dat het baren binnenkort op gang komt zij:
-regelmatige weeen, die ongeveer 1 minuut aanhouden en toenemen in kracht en frequentie (indien er rond de 3 minuten tussen iedere wee zit, komt de bevalling spoedig op gang. Die pauzes worden steeds korter, tot er rond de 6 ween per 10 minuten optreden)
-tekenen (slijm met bloedbijmenging uit de baarmoedermond)
-verstrijken en ontsluiting van de baarmoedermond
-breken van de vliezen (er komt stinkend helder vocht uit de vagina. Soms is het niet helder, maar groenig (of dik groen, als erwtensoep) waarin dan meconium (de eerste ontlasting van de baby) kan zitten)
De artsen of verloskundigen zullen regelmatig in de baarmoeder onderzoeken, door met twee vingers de vagina in te gaan. Ze bepalen hierbij:
-hoe vast en hoe plat de portio is
-hoe ver de ontsluiting is
-of de vliezen gebroken zijn
-of het hoofd of de stuit van de baby te voelen is
-wat de stand van het voorliggende deel is
-hoever de baby is ingedaald
Als de vliezen gebroken zijn, mag er niet vaak gevoeld worden in de vagina om ontstekingen te voorkomen.
Probeer voor het baren een lege blaas en darm te hebben (ga vaak naar de wc of gebruik de po). Indien dit niet meer lukt, zullen de artsen of verloskundigen een katheter in de blaas brengen, waardoor de blaas leeg gemaakt wordt.

De ontsluiting van de baarmoeder duurt meestal lang. 1 cm ontsluiting komt bij vrouwen tijdens de eerste bevalling overeen met 1 uur weeen. Er mag niet mee geperst worden tijdens de ontsluiting, omdat de vrouw zich dan alleen maar erg moe gaat voelen, terwijl de baring nog moet beginnen. De weeen moeten worden weggepuft.

Bij het breken van de vliezen, bij persdrang (gevoel te moeten poepen) en bij een ontsluiting van 10 cm begint de geboorte.

Hoe verloopt de geboorte?
De geboorte duurt gemiddeld 45 minuten (kan dus korter of veel langer duren. Als het langer dan 1 uur duurt, wordt vaak besloten tot een kunstverlossing). Het kinderhoofd passeert de baarmoedermond. Hierbij drukt de baby op de blaas en op de darm, waardoor onwillekeurig urine en ontlasting wordt geloosd (dit weten verloskundigen en artsen, dus schaam je er niet voor). Als de vliezen nog niet zijn gebroken, kunnen deze kunstmatig worden gebroken (een stokje met een klein haakje wordt in de vagina gebracht en op de tast worden de vliezen hiermee gebroken).
De zwangere probeert de baby uit te persen tijdens de weeen (die nu om de 2-4 minuten komen en 60 seconden aanhouden). Het uitpersen vindt plaats door samentrekkingen van de baarmoeder die bovenin beginnen en naar beneden trekken. De vrouw kan dit stimuleren door een flinke hap lucht in te ademen en te proberen de navel naar binnen te drukken met haar buikspieren. Door verkeerd te persen (door druk op het hoofd te zetten) kan de zwangere kleine bloeduitstortingen over haar gezicht, ogen en nek krijgen. De beste houding om in te baren is door op de rug te liggen, de kin tegen de borst, met beide handen de beide benen zo ver mogelijk spreiden en naar de borst toe trekken. Hierdoor is de bekken opening ruimer.
Tussen de weeen door wordt de baby in de gaten gehouden door middel van CTG (geeft de frequentie van de hartslag van de baby aan en de samentrekkingen van de baarmoeder) of echo dopler (geeft alleen de hartslag aan). Er is nu een onderzoek gaande naar een apparaat dat ook een hartfilmpje maakt tijdens de bevalling. Dit zal mogelijk in de toekomst standaard ingevoerd worden in ziekenhuizen.

Als de baby in de bekkenboden terecht is gekomen, gaat de anus open staan. De interne spildraai (draaibeweging van de baby om door het geboortekanaal te komen) vindt plaats.
Als het hoofd zichtbaar is (als het weer terugveert heet dat "insnijden". Als het niet terugveert heet het "staan") moet het persen wat rustiger aan gedaan worden om een te snelle geboorte (met meer kans op scheuren in de vagina/schaamlippen) te voorkomen. Vaak wordt er toch hard door geperst, vanwege de uitputting en pijn.
Na de geboorte van het hoofd draait het hoofd 90 graden (de externe spildraai). De verloskundige of arts voelt in de nek van de baby of de navelstreng om de nek heen zit. Indien dit het geval is, wordt deze eraf geschoven. Het hoofdje wordt eerst rustig naar beneden gedrukt (in sacrale richting), waarna de schouders geboren worden. De pinken worden onder de oksels gelegd (tegelijkertijd worden het hoofd en de schouders ondersteund). Vervolgens worden het hoofd en romp van de baby rustig naar boven getild (richting symfyse) en wordt de baby op de bost van de moeder gelegd.
Er wordt op een paar dingen gelet direct na de geboorte, namelijk op: de ademhaling, het krijsen, de bewegingen, kleur, hartfrequentie en de reactie op prikkels. De score die hieruit komt is de APGAR score. Deze is maximaal 10.
Als de baby op de borst van de moeder ligt en goed is toegedekt, kan de verloskundige of arts controleren of er geen scheuren (rupturen) zijn opgetreden tijdens de bevalling). Ook worden er een paar klemmetjes op de navelstreng geplaatst. Er wordt 1 plastic klem geplaatst 5-10 cm van de buik van de baby af en eentje een paar cm daarnaast (richting de moederkoek. Dus niet richting de baby!!!). Tussen die twee klemmen in kan de navelstreng doorgeknipt worden (let op vingers en op voetjes en handjes van de baby!!!).
In het ziekenhuis wordt er altijd wat bloed opgenomen uit de navelstreng (arterieel en veneus).
Nu kan de placenta geboren worden (zie het volgende hoofdstukje).

Wat is de nageboorte?
De nageboorte is de geboorte van de placenta (moederkoek). De baarmoeder trekt samen en perst zo de placenta naar buiten. Als de placenta niet vlot wordt geboren, kan de arts licht aan de navelstreng trekken (de navelstreng op spanning brengen) en drukken op de buik (ter hoogte van de baarmoeder). Als de navelstreng dan terugveert is de placenta nog niet los. Als deze los ligt kan deze door te persen worden geboren (de navelstreng wordt alleen op spanning gehouden en er wordt niet hard op de buik gedrukt. Er wordt niet veel kracht gebruikt om te voorkomen dat de navelstreng scheurt of dat placenta scheurt of dat de baarmoeder naar buiten klapt).
Na de nageboorte wordt de placenta gecontroleerd door de arts (hij/zij kijkt naar onder andere stolsels, infarcten, de vorm va de placenta en of deze compleet is. ook wordt de placenta gewogen). Indien er niets aan de hand mee is, mag de moeder de moederkoek nog even zien en daarna wordt hij weggegooid.
De arts voelt na de nageboorte of de baarmoeder goed is geslonken (moet ongeveer twee vingebreedtes onder de navel liggen). Indien de baarmoeder nog erg uitgezet is, kan het betekenen dat er nog resten placenta in zitten.

Na de nageboorte wordt de vrouw gecontroleerd op scheuren in de vaginale/anale regio. Bij scheuren worden deze dichtgenaaid. Bij een grote scheur (totaal ruptuur) moet het hechten in een operatiekamer plaatsvinden.
Bij veel bloedverlies (meer dan 1L (normaal is het minder dan 500ml)) wordt de vrouw onder controle gehouden (bloed wordt geprikt om te kijken of de bloedarmoede na de bevalling niet te ernstig is). Vaak zijn ijzertabletten na veel bloeden voldoende, maar soms is een bloedtransfusie noodzakelijk.

Wat wordt er met de baby gedaan direct na de geboorte?
De baby wordt gewogen (normaal gewicht is tussen de 2750-3750 g), de temperatuur wordt rectaal gemeten en 1 uur na de geboorte komt een arts langs om nog enkele testjes te doen (om te zien of alles in orde is met de baby. Zie hiervoor dit artikel)

Verlopen alle bevallingen vlekkeloos?
Nee. Slechts 60% van alle zwangerschappen verloopt tegenwoordig normaal thuis. Bij de rest worden er kunstverlossingen gedaan (zoals vacuum extractie, tangverlossing of keizersnede). Deze kunstverlossingen gaan vaak gepaard met complicaties, voor zowel de moeder als het kind. Een kunstverlossing wordt alleen in het ziekenhuis gedaan. Langere ziekenhuis opname na een kunstverlossing is vaak ook nodig.

Een baby, wat nu?
In het begin is het heel raar. Zomaar ineens ben je moeder en vader. En je hebt een enorm grote verantwoordelijkheid gekregen: het opvoeden van een kind.
Wat een zuigeling nodig heeft zijn: liefde, warmte, voeding, verschoning en goede slaap.

Liefde:
Laat de zuigeling niet ergens in een hoekje liggen om er vervolgens niets meer mee te doen. Een zuigeling heeft aandacht nodig. U kunt hem/haar op de armen nemen, tegen hem praten, hem zachtjes aaien, over zijn buik strelen.
Vergeet hierbij niet dat een zuigeling niet erg sterk is, een zwaar hoofd heeft (is erg groot ten opzichte van de rest van zijn lichaam) en weinig controle heeft over zijn bewegingen. Dus geen krachtige bewegingen maken, niet hard schudden, niet proberen hem op zijn benen te laten staan. Een zuigeling moet altijd op twee plekken ondersteund worden als hij wordt verplaatst: onder het hoofd/nek en onder zijn kont. Dit omdat het hoofd zo zwaar is dat hij het niet kan tillen en direct naar achteren valt. Het lijkt heel eng, maar is het niet echt. Na een paar keer oefenen (waarbij de verloskundige en later de kraamzorg bij helpen) gaat het vlekkeloos.

Warmte:
Een zuigeling heeft een groot lichaamsoppervlak ten opzichte van zijn massa. Het gevolg hiervan is dat een zuigeling heel makkelijk onderkoelt raakt. De temperatuur van zijn lichaam moet tussen de 36,5 en de 37,5 zitten. Onder de 36,5 graden (met een thermometer anaal gemeten) is de zuigeling onderkoelt. Als de temperatuur boven de 37,5 ligt, dan heeft het koorts.
Een zuigeling moet een mutsje dragen (het hoofd is een grote bron van warmteverlies) en minstens 1 kledingstuk dikker gekleed zijn dan zijn verzorgers (dus als u een t-shirt draagt, dan moet de zuigeling een rompertje + een truitje dragen).
Een zuigeling kan ook te warm worden door te veel kleren. In dat geval moeten er wat kleren uit. Let wel dat de te hoge temperatuur ook door koorts kan komen. Als het verminderen van de hoeveelheid kleren binnen 1 uur geen effect heeft op de te hoge temperatuur, raadpleeg dan uw arts (het kindje kan ziek zijn).
Zeker in het begin moet u de temperatuur van uw zuigeling regelmatig (2-3x per dag) opmeten, om de hoeveelheid kleding en de dikte van de dekentjes bij te stellen.

Voeding:
Een zuigeling drinkt melk. Afhankelijk van uw keus is dat borstmelk of speciale zuigelingenmelk (in poedervorm).
Als u borstvoeding geeft, is er in het begin meestal vrij weinig melk. Daar is een zuigeling op ingesteld. Het mag natuurlijk niet te lang duren dat er te weinig melk is. Als de melk na 2 dagen nog niet op gang is gekomen is het bijvoeden met zuigelingenmelk nodig.
Van moedermelk wordt gezegd dat het goed is voor de weerstand en het alle onderdelen bevat die nodig zijn voor een pasgeborene. Dit klopt ook en ik raad het ook zeker aan. Wel moet de zuigeling die moedermelk drinkt extra vitamine K en D krijgen. Deze vitaminen zijn te weinig aanwezig in de moedermelk en zijn hard nodig voor de pasgeborene.
Zuigelingenmelk is verkrijgbaar in poedervorm. Kijk goed op de verpakking hoeveel schepjes poedermelk er in hoeveel ml water moeten. Er staat ook op hoe vaak uw zuigeling de melk per 24 uur moet drinken.
Zeker in het begin moeten zuigelingen enkele malen per nacht drinken. Dit is zeer slopend voor de ouders, zeker als ze 's ochtends naar het werk moeten. Een goede overeenstemming over de taken 's nachts is nodig om het leed voor de ouders zo klein mogelijk te houden. U kunt borstvoeding ook combineren met flesvoeding (zuigelingenmelk), waardoor bijvoorbeeld de baby eerst de borst krijgt van moeder en later de fles krijgt van vader. Een handige tip voor de flesvoeding is dat het opwarmen van het water ook in de magnetron kan (wat lekker snel is). Daarna controleert u of het water niet te warm is door een paar druppeltjes op uw arm te druppelen (ik zelf doe het door mijn vinger in het water te steken).
Als de baby de melk aan het drinken is, moet hij halverwege even rechtop (hoofd omhoog, billen omlaag) tegen uw borst aan worden gelegd, zodat hij een boertje kan laten. Daarna drinkt de baby beter door. Na het drinken moet de baby nog even rechtop tegen de borst aan gehouden worden voor een tweede boertje en nog iets langen. Dit is nodig om de kans te verkleinen dat de baby gaat overgeven. Dat kan ondanks de bovenstaande tips toch gebeuren. Het kan een beetje melk zijn, maar het kan ook een forse straal zijn. Denk er daarom aan niet in dure kleding de baby te voeden. Houd ook altijd een handdoek in de buurt om het braaksel op te kunnen vegen.

Verschoning:
Een baby moet regelmatig een nieuwe luier om krijgen, In het begin is de poep erg vies en plakkerig (meconium, de eerste ontlasting van een baby). Daarna wordt de poep geel (als kaas). Omdat de baby zo vaak drinkt, poept hij ook vaak.
Als de baby niet regelmatig wordt verschoond, ontstaat er luieruitslag en kan de huid gaan schimmelen. Smeer er in het geval van luieruitslag sudocreme op. In geval van schimmel kunt u er miconazol creme op smeren.
Een baby moet niet elke dag in bad. Doe de baby 2x per week in bad en gebruik bij voorkeur geen zeep. De huid kan wel ingesmeerd worden met babyolie zodat de huid niet zo gaat schilferen. In bad moet de baby ook onder het hoofd en onder de billetjes vastgehouden worden. Was de baby het liefst met zijn tweeën. Koop een badwater thermometer om te controleren of het water niet te warm is.

Slaap:
Een pasgeborene slaapt haast de hele dag en nacht door. Dat is heel belangrijk, omdat hij dan goed kan groeien. Om de 3-5 uur wordt hij wakker en gaat hij huilen om melk.
Een zuigeling kunt u het beste op een apart bedje leggen. Koop een kleedje dat water ondoorlatend is voor direct onder het laken, zodat als de baby zijn luier onder heeft geplast niet direct de hele matras nat wordt.
Zorg dat er een barrière is rondom het bedje (koop het liefst een babybedje in een baby winkel). Dit omdat een zuigeling na een paar weken zelf kan gaan draaien en zo van het bed af vallen.
Zorg dat de baby met zijn voetjes tegen de onderrand van het bedje ligt en dat zijn dekentje niet verder dan zijn nek reikt. Zorg er ook voor dat het dekentje niet los over de zuigeling ligt, maar deels onder de matras is gelegd, zodat de zuigeling het dekentje niet naar beneden kan schuiven en niet verder omhoog op kan trekken. De zuigeling moet met zijn voetjes tot aan de bedrand liggen, zodat hij tijdens zijn slaap niet lager het bed in kan bewegen en daarbij onder de dekens terecht komen.
Een zuigeling kan dekens niet van zich af schuiven als hij er onder ligt. Hierdoor kan een zuigeling onder de dekens stikken. Daarom mag een zuigeling niet in het ouderlijke bed liggen (het kan dan bij het draaien van de ouders plat worden gedrukt en het kan ook onbedoeld onder de dekens terecht komen).